Waarom ons hoofd niet van effectief geven houdt


Wij mensen hebben baat bij het investeren in de eigen groep. Op de eerste plaats onze kinderen, dan familie en vrienden die voor die kinderen zullen zorgen wanneer we er niet (meer) zijn en ten slotte de rest van onze directe omgeving. Deze ‘kringen’ van voorkeur die we om ons als individu heen trekken zijn heel logisch, wanneer we bedenken dat ons voortplanten en onze vruchten beschermen het hoofddoel is van ons bestaan op aarde (als we de evolutietheorie volgen).

 

Effectief geven, filantropie

 

Verklaring van ons gedrag

Eigenbelang verklaart waarom we vriendelijk doen tegen de irritante juf van onze kinderen. Of waarom we steeds weer een praatje maken met die langdradige buurvrouw. We hopen op wat sommige sociologen claimen dat het enige motief is achter altruïstisch menselijk gedrag: wederkerigheid.

Maar verklaart eigenbelang ook waarom we ervoor kiezen de lokale sportclub te steunen, met geld dat we niet aan nieuwe schoenen van onze kinderen besteden?

Dat ligt eraan: in welk mentale ‘hokje’ horen onze filantropische acties thuis?

 

Hokje 1: ‘ze gaan (stiekem) (indirect) over eigenbelang’.

 

Hokje 2: ‘ze gaan niet (indirect) over eigenbelang’.

 

Gericht op ontvangers van giften

Effective giving – je middelen inzetten om maximaal veel goed te doen – is erg lastig wanneer jouw filantropische acties in het eerste hokje (over mezelf) thuishoren. Dat komt doordat effectief geven van ons vraagt volledig gericht te zijn op de ontvangers van de giften. Je maakt alleen de stap naar leren over effective giving als je het verschil dat je maakt in het leven van anderen (of voor ons klimaat, etc.) wil maximaliseren.

 

Ook als het over de ander gaat…. zit het hoofd in de weg

Ook al horen je filantropische acties thuis in hokje 2 (de ander), dan ben je er nog niet! Ons hoofd heeft velerlei manieren om ons weg te houden bij maximale impact. We zijn bijvoorbeeld gevoeliger voor noden die ‘urgent’ voelen. Die vluchteling laten we toch niet stikken, terwijl de slaven in Dubai de stenen dag in dag uit door sjouwen. Ook hebben we meer compassie als de oorzaak van een ramp de natuur is. Rampslachtoffers van een overstroming verdienen een Giro555 campagne, maar oorlogsslachtoffers in obscure oorden kun je niet helpen, zij moeten zelf in opstand komen.

Zelfs de manier van presenteren van exact dezelfde informatie kan ons weghouden van een effective gift. Als onze daad gepresenteerd wordt als de last mile doen we mee. Maar is het een groot probleem waar onze bijdrage als een druppel op de gloeiende plaat voelt? Al heeft het in absolute zin veel meer impact, we kiezen voor de last mile-optie. Een onwijs effectief doel met hoge overhead? Dat is een fantastisch excuus om niet te geven! Maar een ineffectief doel met een lage overhead, dat wordt toch een lastig verhaal…

 

Bewust de kronkels overwinnen

Maar zoals Daniel Kahneman (gedragswetenschapper) stelt, we kunnen alleen iets met deze kronkels als we ons er bewust van zijn. Daarom proberen we in de Effective Giving community elkaar erop te wijzen wanneer we irrationele denkfouten maken. Zodat we samen kunnen focussen op waar het voor ons in de filantropie om draait: zo veel mogelijk impact realiseren voor de ander.

 

Verder lezen

Lees ook dit artikel over in hoeverre urgentie en geografie van invloed zijn op hoe we onze filantropische puzzel leggen.

 

Illustratie credits: Effective Altruïsm Global